Lege handen

De kamers van mijn ouderlijk huis waren vrijwel leeg. Alleen ik woonde er nog, samen met de huurder van de 2^de verdieping. Mijn moeder was vertrokken met mijn broertjes naar een landgoed buiten de stad dat Donkerriet heette. Mijn stiefvader had het huis al eerder verlaten en woonde nu tijdelijk op een etage in de stad. Het nieuwe gezin dat zij hadden willen vormen was ontbonden. Zelfs al was er onlangs een baby bijgekomen.

Moeder had nu een nieuwe vriend, die zo aardig was dat haar stiefvader zijn gebruikelijke jaloezie had ingeslikt en de situatie geaccepteerd had zoals hij was. Met haar nieuwe vriend Rielke woonde zij nu samen op het landgoed dat door een goede vriend van de familie ter beschikking was gesteld om door deze moeilijke tijd heen te komen. Zo kon ze rustig op zoek gaan naar een nieuwe woning voor zichzelf en haar vier jonge kinderen.

Ik bleef tijdens deze interim-situatie voorlopig in het oude huis wonen omdat ik naar school wilde blijven gaan en daarvoor niet 2 1/2 uur wilde reizen met een bus die zelden ging. Maar ik reisde wel zo veel mogelijk heen en weer van het statige huis in de stad naar het landgoed aan de kant van een smalle rivier. Ik had nu twee huizen en dat vond ik een luxe, zelfs al sliep ik in beiden huizen op een matras op de vloer en leek ik wel een soort nomade.

De huurder van de 2^deverdieping mocht ook blijven wonen in het oude huis, want mijn stiefvader had die inkomsten nodig om zijn beiden woningen te kunnen betalen. Ik kende de jongen goed, hij was pianist/zanger van een band waar ik fan van was. Zijn grote held was de gitarist Jimi Hendrix, die toen pas enkele jaren dood was. Zijn fascinatie had te maken met de muziek, het gitaarspel en het flamboyante uiterlijk en gedrag van de stergitarist, maar het kwam ook omdat Hendrix net als hij linkshandig was. Voorheen componeerde hij Beatles-achtige songs en speelde hij piano, maar nu bestond zijn optreden vooral uit het spelen van luchtgitaar. Hij droeg een kleurige haarband in zijn donkere haar dat bestond uit duizend fijne krulletjes. Het was nog net geen afro, zoals Hendrix had gehad, maar het scheelde niet veel. Mijn moeder had van glanzende stof een optreedjasje voor hem gemaakt met lange wijde mouwen eraan, waarmee hij wijdse bewegingen kon maken nadat hij een akkoord had aan geslagen. Het enige verschil was dat hij blank was en blauwe ogen had. Maar de overeenkomsten waren toch te groot om op toeval te berusten, vond hij, al geloofde hij niet in reïncarnatie. Het uiterlijk van Andreus, zoals de huurder heette, deed haar trouwens denken aan haar moeder die ook in bezit was van wat ze toen ‘een van de zeven schoonheden’ noemden: zwart haar en blauwe ogen.

—————-

‘Ik heb Hendrix bijna persoonlijk gekend,’ vertelde hij. Ik had namelijk een korte relatie met Mandy, de jonge vrouw waarvoor Hendrix in London was komen wonen, in hetzelfde jaar van zijn dood. Mandy woonde later in een woongroep waar Andreus een tijdje bij was ingetrokken. Zo had hij haar leren kennen.

Het ging er nogal therapeutisch aan toe in de woongroep, waar een groep ex-drugsgebruikers bij elkaar woonden die samen waren afgekickt en die nu probeerden van de drugs af te blijven door elkaars gedrag dwangmatig te analyseren. ‘Ze hebben mijn mind geblowd!’ zei Andreus steeds. ‘Door met Mandy naar bed te gaan heb ik Hendrix aangeraakt!’ Zijn ogen glansden erbij alsof het over Jezus Christus zelf ging.

Het werd regelmatig vier, vijf uur als we de nacht rond de lange tafel in het souterrain samen hadden door gebracht en dan was het voor mij te laat om nog naar school te gaan.

‘I’m gonna blow your mind!’ gilde hij in dronkenschap uit aan het eind van zo’n slapeloze nacht.

‘Doe maar!’ zei ik stoer.

Als antwoord drukte hij zijn lippen op mijn lippen. De zoen bleef nog lang na tintelen op mijn mond.

Toen we weer samen kwamen rond de tafel die avond, was het alsof er iets veranderd was tussen ons, alsof we serieuzer spraken en dichter bij elkaar stonden.

‘Mag ik vannacht bij jou in bed komen slapen?’ vroeg ik opeens.

Andreus trok bleek weg: ‘Ben je gek geworden? Geen sprake van! Ik laat geen meisjes van 13 in mijn bed slapen!’

Ik schrok van deze reactie; zo had ik het nog nooit bekeken. We hadden nachtenlang met elkaar als volwassenen gesproken, ik was zelfs zware shag gaan roken en we dronken samen port en jenever. Hoezo was ik nu opeens een kind van 13 in zijn ogen?

——————

Ron logeerde bij ons. ‘Kom op!’ zei ik om 00:30 ’s nachts, ’we gaan bij Andreus in bed liggen.’

‘Ja leuk!’ Ron mocht Andreus ook graag en was altijd in voor een avontuurtje.

Andreus lag al in bed te slapen, hij moest de volgende dag vroeg op en was voor de verandering eens op tijd naar bed gegaan. Voorzichtig kropen Ron en ik in onze kinderpyjama’s onder de dekens van het ruime tweepersoonsbed dat voorheen van hun ouders was geweest.

‘Huh, wat is dit nu?’ vroeg Andreus verbaast toen hij wakker werd met ons aan zijn zijde. Maar hij stuurde ons niet weg en zo vielen ze opnieuw tegen elkaar aan in slaap.

—————–

De volgende avond trok ik weer naar zijn slaapkamer toe.

‘Andreus, alsjeblieft, ik ben zo bang alleen in bed,’ zei ik. ‘Mag ik bij jou komen slapen?’

‘Als je bang bent, dan blijf je maar hier.’ antwoordde hij ferm, alsof hij voor het eerst begreep wat ik in hem had gezocht al die maanden en hij de verantwoordelijkheid voor mij wel op zich wilde nemen. Sindsdien waren wij onafscheidelijk en was apart slapen geen optie meer.

Eigenlijk waren we allebei ontzettend bang geweest alleen in dat grote, lege huis en durfden we dat nu pas toe te geven.

In de klas nam ik plaats naast een meisje dat lag te slapen op haar tafeltje met haar duim in haar mond. Het meisje had ook een afro net als Jean-Paul, die als een zwart aura om haar hoofd danste. Ook zij gebruikt gel, bedacht ik mij, want dat was de truc om kroeshaar zo te laten schitteren, had hij haar verteld. En haar huid was licht getint net als zijn huid. Ze was niet zozeer knap alswel grappig om te zien met dat kaarsrechte neusje dat mooi rond afboog aan het uiteinde en lippen die vol waren maar niet te vol, alsof zij met lippotlood precies goed waren omlijnd.

‘Ben je zo moe vandaag?’ fluisterde ik in haar oor.

Het meisje keek mij een moment met wijdopen gesperde reebruine ogen aan en zakte daarna meteen weer weg in slaap.

‘Ik heb nauwelijks geslapen vannacht,’ vertelde ze toen ze eindelijk ontwaakt was en rechtop ging zitten. ‘Met mijn moeder mee geweest naar een Jazzconcert gisteren van mijn vader. Hij is drummer en woont in Amerika, maar was nu met zijn band in Nederland voor een concert in het BIM-huis.

‘Zijn je ouders gescheiden?’

‘Nee, ze hebben nooit samengewoond. Mijn moeder heeft ons in haar eentje grootgebracht.’ ‘Ik wil zangeres worden later en heel beroemd,’ voegde ze toe. ‘School interesseert me weinig, ik ga er toch niets mee doen.’

‘Mij interesseert school ook niet veel,’ zei ik zelfverzekerd, ook al wist ik dat er in mijn geval er geen andere reden was dan dat ik gewoon niet goed kon leren.

‘Kom op we gaan keten!’ spoorde het meisje haar aan dat zich voorstelde als Mary-Ann.

‘Ok!’ zei ik een beetje angstig, want ik hield er niet van om in het middelpunt te staan en op te vallen.

We hadden drama-les in de aula en Mary-Ann trok mij mee naar een plek op het podium van waaruit we alles goed konden overzien. De zwarte gordijnen gingen dicht en de spotlichten aan. Het was opeens geen discotheek meer, maar een theaterzaal geworden. Ik had wel zin om te ontdekken of ik al dan niet acteertalent had, maar mijn nieuwe vriendin weigerde stelselmatig om met welke opdracht dan ook mee te doen en wist mij met de blik in haar ogen te overtuigen dat ook ik tot algehele staking over moest gaan.

‘Speel eens een docent Duits op een school waar niemand naar wil luisteren,’ stelde de docente voor in een poging ons te slim af te zijn.

‘Zoiets als bij jou?’ vroeg Mary-Ann pesterig.

De drama-docente trok meteen bleek weg van dit weerwoord. En alsof dit het startschot was voor een krachtmeting zonder weerga, was iedere beweging, oogopslag en elk woord van deze vrouw aanleiding tot enorme lachsalvo’s. We lachten tot we er buikpijn van kregen.

Tot ze er genoeg van had en zei: ‘Lorraine en Mary-Ann, willen jullie nu het lokaal verlaten en op de gang verder gaan met lachen?’

‘Nee, dat willen we niet!’ zette Mary-Ann de strijd voort. ‘Jij hebt niets te vertellen over ons. Wie denk je wel dat je bent, tuthola!’

Ik schaamde mij dood, want voelde dat hier een grens werd overschreden, ik pakte mijn tas om te vertrekken.

‘Jullie horen hier nog van!’ sneed de stem van de docent schril door het lokaal van de aula.

‘Hahahaahahaaaaa!!!! Lachte Mary-Ann de jonge vrouw uit. Ik had nu spijt dat ik mij zo had laten meevoeren door de gekte van dit meisje.

‘Ik ga al,’ piepte ik zacht, deed mijn spullen in mijn tas en stond op om naar de deur toe te lopen. Mary-Ann keek mij met een hooghartige blik na en zweeg.

Het was niet goed wat wij hadden gedaan, maar ik wilde mijn nieuwe vriendin ook niet meteen weer kwijt. Misschien moest ik de volgende keer toch haar kant kiezen in haar titanenstrijd tegen het kwaad der docenten op deze verschrikkelijke school?

———————————

‘Ga je mee naar mijn huis?’ vroeg Mary-Ann na een wekenlange radiostilte van haar kant. ‘Graag!’ reageerde ik want ik had in mijn hart bewondering voor dit meisje dat voor niets en niemand bang was en volgde haar als een schaduw overal waar ze naartoe ging, zelfs al werd ik totaal genegeerd.

‘Ik heb auditie gedaan voor Rocky, De Musical,’ vertelde ze onderweg in de tram naar haar huis. ‘Voor de hoofdrol.’

‘Goh wat geweldig.’ reageerde ik onder de indruk van haar daadkracht. ‘Denk je dat je wordt aangenomen?’

Ze trok haar schouders op: ‘Ik hoop het wel, maar het maakt mij niet uit, ik word toch beroemd.’

‘Oh, ja vast!’ Ik keek niet eens meer op van haar zelfverzekerdheid. Joost mocht weten waar dit meisje allemaal toe in staat was?

———————–

Toen ze de deur opende met de sleutel die aan een koord op haar hals hing, kwam uit een van de kamers een jongen geslopen met net zo’n afro als zij; ook zijn huid was licht getint, maar verder leek hij niet veel op haar. Hij gaf haar meteen een por in haar rug, waarop zij keihard tegen zijn scheenbeen trapte en aan zijn haar begon te trekken.

‘Vals kreng!’ schold hij haar uit.

‘Altijd hé, altijd!’ wierp voor de voeten. Tranen van woede stonden in haar ogen.

Vervolgens rolden ze bijtend, stompend, trappend en scheldend over de vloer. Opeens liet de jongen haar los. ‘Donder maar op naar je vriendin!’ schreeuwde hij en sloeg de deur van zijn kamer met een enorme klap achter zich dicht.

Mary-Ann fatsoeneerde haar afro en spoelde haar gezicht af onder de kraan in de keuken.

‘Ga zitten,’ zei ze uitnodigend. ‘Kopje thee?’

Ze depte haar bloedlip en inspecteerde haar gezicht in de spiegel.‘Dit heb ik elke dag!’ zei ze.

‘Wat?’vroeg ik. ‘Dat ik moet vechten om erlangs te kunnen.Vaak moet ik mijn zakgeld aan hem afstaan.’

‘Wat erg.’

‘Ja, maar zo is mijn broertje nu eenmaal.’

Ik koos de grote zitbank in de kamer bij het raam. Er lagen vrolijk gekleurde kussens op die ik achter mijn rug duwde. Deed mijn schoenen uit en trok mijn benen onder mijn zitvlak. ‘Waar is je moeder eigenlijk?’

‘Ze komt soms dagenlang niet thuis, zonder dat we weten waar ze is. Maar als ze thuiskomt is het feest, want ze werkt voor het audio-archief bij de NOS en ze neemt altijd platen voor ons mee. Zal ik je de nieuwste plaat laten horen van Chaka Khan?’ Ik kende haar niet, maar de hoes was geweldig: ze zat wijdbeens op een bank in de vorm van een mond met een indianenpak aan en tooi op haar wijd uitstaande afro. Ze straalde uit dat ze overal maling aan had.

Daar klonk het eerste lied ‘Fools Paradise’* al door de kamer. Bij ‘Dance with Me’ kon ik nauwelijks stil blijven zitten en bij ‘Sweet thing’ zong Mary-Ann luidkeels mee. Ze kende iedere stembuiging en zong alle woorden uit haar hoofd mee. De hoge noten kwamen er moeiteloos uit.

Ik begreep dat mijn vriendin geen opschepster was geweest, maar dat ze werkelijk heel beroemd zou kunnen worden met zingen en dat de school waar zij samen opzaten voor haar maar een korte onderbreking zou zijn op weg naar haar wereldfaam.

Opeens begreep ik dat er meer was dan dit moment en ook mij een toekomst wachtte die verder reikte dan sommen en grammaticarijtjes. Een wereld volwassen en vrij zoals deze opwindende muziek. Alles wat ik hoefde te doen was luisteren naar Chaka Khan om een uitweg te vinden uit het Fools Paradise van het dagelijks bestaan.

*Fool’s Paradise